
Een nieuwsuitzending die plots zwart gaat, een website die op het drukste moment niet laadt of een redactie die niet meer bij haar eigen archief kan: voor de Nederlandse mediasector is dat geen theoretisch scenario meer. Televisieprogramma’s, radiostations en streamingdiensten draaien op software, en dat maakt mediabedrijven gevoeliger voor digitale risico’s. Een storing, cyberaanval of verlies van broncode kan de productie en distributie direct stilleggen, vooral bij bedrijven die eigen software ontwikkelen. Daarom zoeken organisaties steeds vaker naar manieren om hun digitale infrastructuur beter te beschermen.
De groeiende afhankelijkheid van digitale technologie binnen de mediawereld
Vroeger had een redactie vooral papier, pennen en een drukpers nodig. Tegenwoordig draait een mediaorganisatie op een hele reeks digitale systemen. Content wordt gemaakt in speciale redactiesoftware, opgeslagen in de cloud en via online platforms naar apps, websites en sociale media gestuurd. Ook externe partijen zijn betrokken, bijvoorbeeld voor advertenties, betalingen, abonnementen en statistieken. Aan de ene kant kunnen mediaorganisaties profiteren van moderne digitale oplossingen, omdat het werk er sneller en makkelijker door verloopt. Aan de andere kant maakt het de organisatie ook kwetsbaarder. Een omroep die live uitzendt, kan zich geen uren stilstand veroorloven. Een uitgever met een betaalmuur loopt direct inkomsten mis als inloggen niet meer lukt. Met elke nieuwe tool die een redactie gebruikt, wordt de afhankelijkheid van technologie dus groter, vaak zonder dat iemand nog het hele plaatje overziet.
Welke gevolgen hebben technische storingen voor mediabedrijven?
Een storing kan klein beginnen en toch grote gevolgen hebben. In juli 2024 zorgde een foutieve update van beveiligingssoftware wereldwijd voor problemen bij onder meer luchthavens, banken en ook enkele omroepen. Zo ging de Britse zender Sky News tijdelijk uit de lucht. In 2021 lagen door een storing bij het netwerkbedrijf Fastly meerdere nieuwssites even plat, waaronder die van grote internationale kranten. Zulke voorbeelden laten zien dat mediabedrijven niet alleen door hackers digitale risico’s lopen. Ook een fout bij een leverancier, een verlopen certificaat of een mislukte update kan genoeg zijn. De gevolgen zijn meestal direct zichtbaar: gemiste uitzendingen, minder advertentie-inkomsten, ontevreden abonnees en soms reputatieschade die langer blijft hangen dan de storing zelf.
Cyberveiligheid en databeheer als vaste onderdelen van de mediasector
Mediabedrijven beheren een grote hoeveelheid gevoelige informatie, zoals persoonsgegevens van abonnees, betaalgegevens, bronmateriaal van journalisten en ongepubliceerde onderzoeken. Een datalek raakt dus niet alleen de organisatie, maar ook mensen die erop vertrouwen dat hun gegevens veilig zijn. Daarom is cyberveiligheid inmiddels onderdeel van het dagelijkse werk, van bescherming tegen phishing en ransomware tot het beheer van toegangsrechten. In 2015 werd de Franse zender TV5Monde slachtoffer van een aanval waarbij de uitzendingen van meerdere kanalen werden stilgelegd, een bekend voorbeeld van wat er kan gebeuren. Ook de AVG stelt eisen aan de manier waarop persoonsgegevens worden bewaard en beveiligd. Goed databeheer betekent verder dat je weet waar gegevens staan, wie erbij kan en hoe je ze terugzet als het misgaat. Regelmatige back-ups en geteste herstelprocedures zijn daarvoor de basis. Je organisatie veilig houden tegen digitale dreigingen blijft immers een continu proces.
Waarom digitale continuïteit steeds meer aandacht vraagt
Digitale continuïteit draait om één vraag: kan het werk doorgaan als er iets uitvalt? Voor een nieuwsorganisatie is dat bedrijfskritisch, omdat nieuws niet kan wachten. Er zijn meerdere redenen waarom het thema nu meer aandacht krijgt. Mediabedrijven gebruiken meer externe software en clouddiensten dan vroeger. Daarnaast kunnen ze doelwit worden van criminelen die weten dat uitval veel druk geeft. Voor sommige mediabedrijven kunnen Europese regels zoals de NIS2-richtlijn, afhankelijk van hun activiteiten, eisen stellen aan digitale weerbaarheid. Ook zakelijke partners vragen vaker om bewijs dat een bedrijf zijn zaken op orde heeft. Mediabedrijven die hun digitale risico’s goed in kaart brengen, staan sterker bij klanten, adverteerders en toezichthouders.
Hoe mediabedrijven zich voorbereiden op onverwachte IT-problemen
Hoe mediabedrijven hun digitale risico’s beperken, begint met inzicht: welke systemen zijn onmisbaar en wat gebeurt er als ze uitvallen? Veel organisaties stellen daarvoor een noodplan op en oefenen dat regelmatig, net als een brandoefening. Verder zorgen ze voor back-ups op een andere plek, een tweede route voor uitzendingen en duidelijke afspraken met leveranciers over hersteltijden. Voor mediabedrijven die zelf software ontwikkelen, zoals een eigen app of redactiesysteem, hoort daar ook het veiligstellen van de broncode bij. Dat kan met My Source Code Escrow, want op die manier blijft de code beschikbaar als het misgaat. Daarnaast blijft training van medewerkers belangrijk, want veel incidenten beginnen met een misleidende e-mail. Bedrijven die dit structureel regelen, beperken de schade van een storing en kunnen sneller weer live gaan.
WAARDEER DIT ARTIKEL!
Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage, dan kan dat. Zo help je onafhankelijke mediajournalistiek in stand houden.
