Patrick Kicken: Vijf gouden radioregels uit Amerika, welke Nederlandse deejay past ze toe?

[BLOG] Tussen al het gekissebis en opgeschep van radiodeejays zou je bijna vergeten dat radiomaken toch echt een vak is waar je jezelf in kunt verbeteren. Toegegeven, niet iedere radiobaas zit erop te wachten dat jij jezelf bijspijkert met allerlei studiemateriaal uit Amerika en Engeland. Teksten als ‘Het is hier geen Amerika’ (D. Dekker) en ‘Luister nou maar naar papa’ (E. de Zwart). Gelukkig trek jij je daar niks van aan en weet je dat het volgende geldt bij goede radio, net als bij het hotelwezen: het verschil zit hem in de details! Daarom dacht ik laten we eens vijf van die radioregels erbij pakken die me altijd zijn bijgebleven en kijken hoe jij als radiodeejay of radiobaas ze kunt toepassen. Gaan we!

  1. Don’t Be Better, Be Different

Een fout die je toch zo vaak hoort in radioland is stations die denken hetzelfde te gaan doen als alle anderen, maar dan beter. Radio Veronica doet bijvoorbeeld een goede stap door full 80’s te gaan in het weekend, maar zou het eigenlijk moeten uitbreiden naar 80’s & 90’s net als in de succesjaren 2005-2015 en dan de hele week. Leg er een claim op, leg alles langs deze meetlat en hou op met een allegaartje te zijn. Om er nog maar eentje in te gooien uit Amerika: ‘I don’t know the key to success, but the key to failure is trying to please everybody’.

2. Let The Listener Fall In Love With You

Dit is overduidelijk misgegaan bij de lancering van zoveel ochtendshows, recent nog met die van Gordon. Vanaf dag een wordt er gewoon gedaan alsof ‘ze’ er altijd al zaten, veel te bombastisch begonnen. Als je nieuw bent op een tijdstip op de radio is het net als met daten, je gaat ook niet tijdens een eerste date meteen alles op tafel gooien. Laat luisteraars rustig aan je wennen. Edwin Evers deed dit perfect toen hij na de Breakfast Club op 3FM te horen was. Eerste weken draaide hij veel muziek en bouwde hij het programma rustig op door items te introduceren.

3. Could This Have Been Yesterday’s Show?

Ook zo’n mooie die mijn radiogoeroe Dan O’Day constant herhaalde, in zijn seminar ‘How To Build A Succesful Morningshow’ en andere talks: zou het programma van gisteren ook vandaag uitgezonden kunnen worden? Is het antwoord ja dan heb je een probleem, ben je niet actueel genoeg geweest en dus inwisselbaar.

4. Be the best version of yourself, not a second-rate version of someone else

Dit geldt natuurlijk in heel het leven maar zeker bij radio: iemand anders nadoen is nooit een goed idee. Veel discjockeys hebben in het begin natuurlijk voorbeelden, ik was bijvoorbeeld een mix van mijn helden Jeroen van Inkel, Edwin Evers, Rob van Someren en Rob Stenders. Alleen moet je op een gegeven moment als je ouder wordt echt uitvinden wie jij bent en wat je unieke talent is. Daarbij is het trouwens ook handig om uit te vinden waar je -niet- goed in bent en dat vooral niet meer doen. Je hoeft als radiodeejay niet alles te kunnen.

5. Always address the individual, use ‘You’ – Talk to ONE listener at a time!

Je hoort dit nog zo veel en vaak misgaan bij landelijke, regionale en lokale stations: jullie kunnen nu bellen. Iedereen bedankt voor het luisteren. Alsof je een hele groep aanspreekt. Ook al luisteren er 100.000 mensen, je spreekt één luisteraar en één paar oren aan. Je staat niet boven op een berg ‘het publiek’ aan te spreken, je voert een gesprek met een en tegelijk velen. Communiceren = verbinding maken.

Drie radiogoeroes die ook anno 2026 nog de moeite waard zijn zijn Tracy Johnson, Valerie Geller en good old Dan O’Day. Als je een A.I. bot trouwens de vraag stelt ‘what are the best quotes by ..’ dan krijg je er nog veel meer te zien. Op de website van alle drie de radioconsultants zijn ook blogs en andere gratis goodies te vinden, maar ook natuurlijk de betaalde boeken en cursussen die je nog veel meer leren. Investeer in jezelf, het zal zichzelf altijd terugbetalen. Ja je kunt ook voor een Nederlandse radiocoach kiezen, waaronder Pierre Papa, Erwin Peters, Wim van Putten en Lindo Duvall maar jij wil natuurlijk álle info opslurpen die over ons mooie radiovak te vinden is en jezelf zo op álle vlakken verbeteren. Good luck! En aan alle radiobazen van Nederland: stel eens bij een evaluatiegesprek of lunch met je jock, sidekick of radioproducer de vraag: ‘welk interessant materiaal over radio heb jij nog bestudeerd de laatste tijd?’.

Goed begin: de radiobijbel van Valerie Geller, voor 35 euro te bestellen bij Bol, de nieuwste update van het boek die ook interessant is voor podcasters kost 75 euro. Eerstgenoemde is ook te beluisteren met een gratis proefabonnementje op Audible (zeg binnen een maand op en je mag het luisterboek van 17 uur houden). Hieronder nog wat mooi materiaal van Geller, o.a. een twintig minuten durende video. De inhoud van haar boek op BeyondPowerFulRadio.com

Patrick Kicken

PS: Owja, als je je eigen show terugluistert (wat jij als radiopro natuurlijk dagelijks doet) let dan eens op hoe vaak je in de verleden tijd praat en in de tegenwoordige tijd. Dat laatste is namelijk veel krachtiger!

38 Comments

  1. Ik weet dat er vaak lacherig over gedaan werd naar R10Gold werd door Tom Mulder strak geprogrammeerd met een Amerikaanse knipoog. De zender klonk tussen 1993-2003 als een machine. Mede gebaseerd op Amerika. Moet je nu horen…

  2. Nu we toch bezig zijn. Had Jeroen Soer ook al Amerikaanse radio als voorbeeld, waarom heeft hij dat WNBC pakket toen genomen? Feitelijk was toen R10 (1988) al Amerikaans gevormd. Deden meer zenders dit toen?

      • Lathouwers gaf toe dat hij zich had laten inspireren door Quality FM, een nonstop easy listening piraat die met een cassette wissel systeem de eerste *pc radio* een strakke playlist had. Het kan echter wel zijn dat de ex Unique en Focus 103 technici het idee uit de VS hadden.. 😉

  3. zijn er dan ook NL DJ’s op de radio die hier aan voldoen volgens jouw mening Kicken? Keur voldoet ook niet aan alle criteria oa als ik het zo lees, of zie ik dat verkeerd?

  4. Ik heb er ook nog een paar… Radiospelletjes doe je met de luisteraar, niet met je co-hosts en producer zoals nu bij Veronica. Ik zit niet te wachten op de mopjes van je zeven-jarige dochter zoals die van Sander. Het privé-leven van jocks is, in de meeste gevallen, heel saai en daar hoef ik niet mee lastig gevallen worden.

    • Het prive leven kan altijd interessant zijn, mits het leuk verteld wordt en er entertainment van gemaakt wordt

      Valerie zegt het in de video hierboven ook mooi. There are no boring stories, only boring storytellers

  5. De enige Nederlandse stations die een strakke “Amerikaanse” format erop nahoudt zijn Qmusic en Joe (DPG), de rest is allemaal een ratjetoe van verschillende formats.

    Radio 538 denkt NPO Radio 2 na te kunnen doen door een zo breed mogelijke playlist te draaien en shows te programmeren voor het Omroep MAX-publiek (Evers & co en de 538 Ochtendshow) toch weten ze niet boven die 10 procent uit te komen… Op een dag zal bekend worden dat de Top 4000 is verhuisd naar Radio 538.

    Radio Veronica en 100% NL idem. geen wonder dat het voor geen meter loopt. Al heeft Veronica een prima keuze gemaakt in het weekend (wat ze eerder hadden moeten doen).

    • Goh en hoe kan het toch dat Qmusic regelmatig marktleider is, ondanks moordende valse concurrentie van NPO Radio 2 dat bestaat dankzij staatssubsidie, reclame én het grootste zenderpark van Nederland

  6. Hey Patrick, is deze column nu eindelijk de aanzet voor het Nederlandse boek voor radiomakers? Het beste van jezelf en allen die jou hebben geinspireerd over de jaren in het Nederlands.

  7. Maar het zijn dus de radiobazen die van het Amerikaanse model er een platgeslagen poldermodel van maken? Dan zou je zeggen dat daar het probleem ligt. Maar dat is blonde logica.

    Ik ben ook niet bekend met Amerikaanse radio. Ik kan wel een aantal radiomakers noemen die voldoen aan het lijstje. Die het talent hebben. Die met liefde uren op zolder hebben geoefend.
    Die ook het geluj hadden te mogen groeien. Want zo,n wen periode van Edwin Evers…is die tijd je nog gegunt. Wordt er niet gelijk met luistercijfers om je oren geslagen.

    Ik luister nog graah oude shows van Felix Meurders die alles deed wat kon. Laatst hoorde ik hoe hij met microfoon bij het EK was. Dat was toen iets nieuws. Letterlijk in het nieuws.

    Bert Kranenbarg is ook zo,n radioreus. Die kent zoijn luisteraar, de muziek en maakt iets eigens van zijn show door Franse en Nederlandse muziek te draaien. Heel slim mee fietsen met de Slimste mens
    En de fantastische serie Radioreuzen.

    Kortom…

    Heeft de man al een euvre award?

    Ps. Heb ik Bart van Leeuwen genoemd?
    Bij deze.
    Heel knap dat ik bij Ook goeiemorgen nooit wat van zijn ochtend humeur heb gemerkt. Sterker…ik kwam steevast te laat op school door het spel “Raad waar hij staat” En de plaat en zijn verhaal waren de eerste podcasts zeg maar.

    • Amerikaanse radio, daar gaat het niet om. Alhoewel alles zo’n beetje wel gejat is uit die windstreek (Jensen/Giel > Howard Stern) , Top 40 , formats etc.

      Waar ik op doel zijn regels om een goede verbinding met je luisteraar te maken, dat is niet gebonden aan een bepaalde radiomarkt in een land maar universeel

  8. Waar komt het toch vandaan dat dj’s het zo gezellig moeten hebben met sidekicks en de nieuwslezer? Lijkt me ook niet Amerikaans. Het is alsof de luisteraar niet belangrijk is, soort theekransje op de radio. Giel Beelen deed dat beter in zijn ochtendshow op 3FM toen, gewoon geen sidekicks, net als Michiel Veenstra bij Kink nu. En wat Marc hier boven ook al zegt: dat spelletje dat Ekdom doet met zijn nieuwslezer…waarom toch? Heb er al eerder iets over geschreven hier dat dit makkelijk met een luisteraar kan worden gespeeld.

    • Veel radioshows zijn een in zichzelf gekeerd feestje.

      Ik schrok zelfs dat een journaliste een deejay die dat niet deed vroeg ‘hoe komt het dat jij je luisteraar rechtstreeks aanspreekt?’. Alsof het eerder uitzondering is dan regel!

  9. nou ja, de radio in amerika is tegenwoordig ook zo dood als ik weet niet wat. dit zijn tips van de tijd dat radio nog echt relevant was. hoe moeten ze nu overleven. veel meer aanbod veel meer concurrentie radio is onnodig voor enkel muziek dat kunnen streamingdiensten veel beter

    • De regels voor goed communiceren zijn van alle tijden en niet aan trends of tijd onderhevig. Ben het wel met je eens dat de concurrentie moordend is met zo’n groot media aanbod, dus dan is het nog belangrijker om een goede connectie met je luisteraar te maken. Dat doe je door goed met hem of haar te communiceren

      • dat is waar. maar wat is het dan toch tussen 9 en 16 uur op 99% van de zenders. dat is echt een mislukte spotify imitatie. er wordt dan amper gecommuniceerd behalve de reclame en het nieuws. office hours radio geestdodende radio. dj’s voegen 0,0 toe. dan kun je beter spotify opzetten.

  10. Radio Veronica doet in het weekend tussen 10:00 en 18:00 uur alleen jaren ’80 muziek uitzenden. Het past wel goed bij de Radio Veronica-luisteraars, die zijn nostalgisch ingesteld. Tijdens deze uren zijn er geen nieuwe liedjes van de afgelopen jaren te horen, wat een voordeel kan zijn. De luisteraars weten wat ze krijgen en horen geen liedjes van recente artiesten/groepen, die mogelijk irritatie kunnen veroorzaken.

    Ik ben het wel met Patrick Kicken eens dat de jaren ’80 muziek makkelijk kan worden uitgebreid met muziek van de jaren ’90. Voor de hele week 80’s & 90’s dat lijkt me iets te krap, in het weekend kan dit prima.

  11. Ik zou het juist wel weer terug brengen naar 80’s en 90’s only op Veronica maar dan niet alleen in het weekend, maar 24/7. Het is namelijk vreemd dat je dit alleen nu op zaterdag en zondag doet. Misschien een opmaat naar permanent wellicht? Dat was in het verleden toen Veronica in 2003 een herstart maakte als zusterstation van Sky, heel duidelijk en afgebakend en de luistercijfers waren hoger. Doe het alleen anders dan JOE want die begeven zich in hetzelfde vaarwater deels. Die 80’s zijn hot and happening en dat blijkt wel uit alle lijstjes die ze uitzenden bij Veronica, doe dus wat de luisteraar blijkbaar wil. Onder het mom ‘wil het volk wortels, krijgt het volk wortels’!

  12. Doe gewoon een top zoveel. Niet te moeilijk. DJ’s mogen niet veel zeggen. Laat iedereen stemmen en berichtjes sturen hoe ze 30 jaar of langer geleden naar dat liedje luisterden. Succes verzekerd, geen boekje voor nodig.

  13. Ik ben het boek van Valerie Geller aan het lezen. Behalve zeer interessant ook zeer triest. Je wordt er mee geconfronteerd dat Nederland geen radio industrie heeft, het land is te klein. In het boek lees je de meningen en zienswijzen van talloze deskundigen die op allerlei niveaus werkzaam zijn binnen de radiowereld in de USA. Hier proberen nationaal een paar commerciële zenders het hoofd boven water te houden, en op regionaal/lokaal niveau is men afhankelijk van vrijwilligers want er is geen verdienmodel.

  14. Iets anders. Waarom kunnen we niet op de andere blogs reageren.
    Ik had begrepen dat die functie bij de nieuwsberichten uit stond?

    En anders Guido…
    Ik ben mijn cv aan het pimpen:

    -Zat op de universiteit te Delft. Op een bankje buiten.-

  15. op een straffe manier muziek inplannen, dat hoor ik er maar weinig doen
    zelfs hier weer datzelfde geleur met ‘ze moeten meer 90s draaien’, pfff – “ze moeten hun muziek heel goed uitkiezen en inplannen” lijkt me een betere tip, want op DAB hoor je maar weinig goed geplande muziek, en heel veel clichés.
    En cliché zijn meestal ook de speaks, de items en de meestal stomme jingles. En dan hebben we die oerdomme slogans nog niet vermeld.
    En daar gooien ze elk uur nog eens 20 verschrikkelijke advertenties (meestal ook heel erg cliché) bovenop.

    Weet je Patrick, je krijgt veel kritiek he, maar over 1 ding (minstens toch) heb je gelijk: het gros van de muziek/entertainment-radio’s wordt op zeer amateuristische wijze gemaakt.

2 Trackbacks / Pingbacks

  1. Patrick Kicken: Keert Lindo Duvall nog wel terug bij Radio 538? - Spreekbuis.nl
  2. Patrick Kicken: John de Mol wil megaklap uitdelen aan NPO Radio 2, heeft zijn zinnen gezet op hun ochtendshow én Ruud de Wild - Spreekbuis.nl

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*