De ombudsman van de publieke omroepen herkent in binnengekomen klachten steeds vaker verschillende vormen van nieuwsmijding. Dat blijkt uit een uitgebreid blog over het groeiende fenomeen waarbij mensen bewust minder nieuws volgen of het zelfs helemaal vermijden.
Volgens internationaal onderzoek van het Reuters Institute zegt wereldwijd vier op de tien mensen het nieuws soms of vaak te mijden. In Nederland ontwijkt ongeveer een derde van de bevolking regelmatig het nieuws. De Ombudsman ziet die ontwikkeling ook terug in reacties van kijkers en luisteraars. Sommigen noemen het nieuws te negatief of belastend, terwijl anderen juist afhaken vanwege wantrouwen richting journalistiek of omdat zij zich niet herkennen in de berichtgeving.
Uit resultaten van onderzoek blijkt dat vrouwen, jongeren en lager opgeleiden wat meer het nieuws uit de weg gaan. Maar met name valt op hoe verschillend die nieuwsmijders zijn. In het onderzoek van De Bruin zag zij meerdere typen, met heel uiteenlopende redenen om even of zelfs lange tijd het nieuws te vermijden. Ze maakte er drie algemene groepen van:
Communicatiewetenschapper Kiki de Bruin onderscheidt daarbij drie groepen: selectieve nieuwsmijders die nieuws doseren, kritische nieuwsmijders die media wantrouwen en vervreemde nieuwsmijders die vinden dat het nieuws niet aansluit bij hun leefwereld.
De Ombudsman benadrukt dat nieuwsmijding niet altijd voortkomt uit desinteresse. Tijdens crises, zoals de coronapandemie, bleek volgens onderzoek dat mensen nieuws soms bewust vermijden om mentale overbelasting tegen te gaan. Tegelijkertijd waarschuwen onderzoekers voor risico’s, zoals desinformatie en afnemende maatschappelijke betrokkenheid.
Nieuwsredacties zoeken daarom steeds vaker actief contact met het publiek. Zo organiseert de NOS publieksavonden onder de naam “NOS Bij Jou” en trekt Pointer met pop-up redacties de regio in om beter aan te sluiten bij verschillende publieksgroepen.
