Ik las in de krant dat ik straks misschien geen krant meer kan lezen als ik op Schiermonnikoog of Vlieland zou wonen, tenzij ik afscheid neem van de papieren versie. Zelf heb ik dat jaren geleden al gedaan en lees ik kranten op de iPad. Dat vind ik prettig en bovendien beter voor het milieu. Toch begrijp ik heel goed dat vooral oudere lezers sterk hechten aan hun papieren krant.
Goed geïnformeerd zijn via radio, televisie of krant is wat mij betreft een eerste levensbehoefte. Het stelt mensen in staat om weloverwogen keuzes te maken en houdt de democratie gezond. Niet voor niets is het eerste wat dictators vaak doen zodra zij de macht grijpen het beperken of afschaffen van de vrije pers. Wie werkt voor publieke of commerciële media draagt daarom een verantwoordelijkheid die verder gaat dan puur commercieel belang. Daarom letten toezichthouders zoals de Autoriteit Consument & Markt erop dat er geen te grote mediaconcentraties ontstaan. Bij een divers medialandschap blijft er voor burgers altijd iets te kiezen. Ook het feit dat Nederland een gezond commercieel bestel naast een sterk publiek bestel heeft, draagt daaraan bij.
Er worden soms vraagtekens gezet bij de onafhankelijkheid van journalistieke instituties. Alle grote landelijke kranten zijn in handen van slechts twee Belgische commerciële bedrijven: DPG Media en Mediahuis. Ik twijfel niet direct aan de onafhankelijkheid van redacties; die worden beschermd door redactiestatuten en redactieraden. Maar toch gaat er iets mis.
Net zoals openbaar vervoer overal bereikbaar zou moeten zijn, zou je ook overal toegang moeten hebben tot een krant. Dat noem ik basisinfrastructuur. Toch vinden DPG en Mediahuis het te duur om kranten te bezorgen op de Waddeneilanden. Op ongeveer tweehonderd abonnementen zou verlies worden geleden. Maar zelfs als dat verlies zeventigduizend euro per jaar zou bedragen, is dat een kleine prijs voor een groot principe: vrije en volledige toegang tot informatie voor iedereen. Voor bedrijven met een lucratieve duopoliepositie op de landelijke krantenmarkt in Nederland zou dat draaglijk moeten zijn.
