Journalist Peter Olsthoorn vraagt zich in een post op LinkedIn af of de NPO Ombudsman de klacht van Guido van Nispen over Joop, het opinieplatform van BNNVARA, niet te makkelijk terzijde heeft geschoven. Van Nispen diende een klacht in naar aanleiding van drie cartoons waarin Forum voor Democratie-politica Lidewij de Vos in verband werd gebracht met Hitler, nazisme en een hakenkruis.
Volgens Van Nispen gaat het niet om de vraag of satire mag schuren of kwetsen. Die vrijheid staat volgens hem buiten kijf. Zijn bezwaar richt zich vooral op de herhaling van dezelfde beeldvorming: drie verschillende cartoonisten kwamen binnen korte tijd uit bij vergelijkbare nazi-associaties. Dat roept volgens hem de vraag op of er sprake is van een bredere redactionele cultuur waarin zulke vergelijkingen vanzelfsprekend zijn geworden.
Olsthoorn plaatst die discussie naast eerdere oordelen van voormalig NPO Ombudsman Margo Smit over Ongehoord Nederland. Zij stelde in juni 2022 dat publieke omroepen niet alleen moeten handelen naar de letter van de Journalistieke Code, maar ook naar de geest van de publieke waarden uit de Mediawet. Daarbij gaat het onder meer om verscheidenheid, respect, openstaan voor andersdenkenden en de zorgplicht om niet bij te dragen aan haat of geweld.
De kernvraag is volgens Olsthoorn of die bredere publieke waarden alleen streng worden meegewogen bij Ongehoord Nederland, of ook bij andere publieke omroepen zoals BNNVARA. Van Nispen stelt dat de Ombudsman zijn klacht niet inhoudelijk heeft afgewezen, maar vooral buiten het mandaat heeft geplaatst vanwege de redactionele autonomie van Joop en de ruime vrijheid voor cartoonisten.
Daarmee blijft volgens Olsthoorn een belangrijk grijs gebied liggen: niet tussen vrijheid en censuur, maar tussen redactionele autonomie en publieke verantwoording. De vraag is volgens hem niet of Joop de cartoons mocht publiceren, maar of terugkerende politieke beeldvorming alleen een journalistiek probleem is wanneer die afkomstig is van Ongehoord Nederland.
WAARDEER DIT ARTIKEL!
Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage, dan kan dat. Zo help je onafhankelijke mediajournalistiek in stand houden.
