Vorige week meldde ik in een blog dat de in opbouw zijnde digitale berichtendienst MeshCore – een particulier initiatief – de redder in nood kan zijn bij een complete uitval van alle communicatie, bijvoorbeeld als gevolg van geopolitieke inmenging (sabotage) of stroomuitval. Ik tipte de ontwikkelingen op dit gebied, omdat MeshCore als back-up voor mediabedrijven en journalisten kan functioneren. Ik kreeg verschillende reacties van collega’s die geïnteresseerd zijn.
Over de ontwikkelingen van dit schaduwnetwerk, dat los van providers, internet, gsm, Big Tech en zelfs van het stroomnetwerk functioneert, sprak ik met Remy de Jong. Hij is verbonden aan www.DITIS.io, een consortium dat zich bezighoudt met de uitrol van MeshCore. Het is een prille samenwerking van bedrijven, overheid, onderwijsinstellingen en enkele veiligheidsregio’s. De media ontbreken nog. Hoewel MeshCore als kool groeit, is het nog een tamelijk nieuw verschijnsel dat serieuze aandacht verdient.
‘Het is niet de vraag of het reguliere communicatienetwerk in Nederland ooit plat komt te liggen, maar vooral wanneer. Door geopolitieke spanningen en de overbelasting van het stroomnet komt dat moment steeds dichterbij’, zegt De Jong. Hulpdiensten – laat staan de media en individuele journalisten – zijn hierop volstrekt niet voorbereid. ‘We realiseren ons onvoldoende dat vrijwel alle communicatie op de een of andere manier via internet loopt en dat dit netwerk bij een grote storing binnen een paar uur zal uitvallen, zonder dat er een back-up voorhanden is. Sommige gsm-masten hebben een noodvoorziening, maar daarop zal bij een crisis zoveel druk ontstaan dat chaos het gevolg is.’
Meshcore is van niemand en lijkt op SMS
MeshCore is niet geschikt voor spraak, maar maakt het mogelijk versleutelde berichten van beperkte lengte te versturen, vergelijkbaar met sms in de beginfase. Het netwerk is gebaseerd op LoRa: kleine, goedkope zenders, niet groter dan een lucifersdoosje. Ze gebruiken weinig energie en hebben in het vrije veld een zendbereik van circa 15 kilometer, waarna een bericht door een andere zender kan worden opgepikt en verder gestuurd. In theorie kan zo een afstand van 30 kilometer worden overbrugd. Repeaters – goedkope zendontvangers die op zonnestroom werken – kunnen berichten opvangen en doorsturen. ‘Onder ideale omstandigheden kunnen afstanden van 2000 km worden overbrugd’, aldus De Jong. Vanaf de Waddeneilanden zijn al experimentele verbindingen gemaakt met Engeland. ‘Met één goed geplaatste repeater kan een heel dorp worden bediend.’
Wie over een zendertje beschikt (node in vaktaal), heeft ook een persoonlijke sleutel. Als je -net als bij een telefoonnummer- de sleutel van iemand hebt, kun je hem of haar persoonlijk bereiken. Openbare communicatie via een publiek kanaal is eveneens mogelijk.
Landelijke spreiding
Remy de Jong: ‘Het netwerk kent een paar voorlopers, maar in deze vorm bestaat het sinds vorig jaar. De meeste repeaters staan gewoon bij particulieren thuis, steeds vaker ook bij overheidsinstanties en onderwijsinstellingen. Regelmatig worden verbeteringen aangebracht; de ontwikkelingen gaan razendsnel. Inmiddels is er een grote community met een stevige landelijke spreiding. Vooral in de steden is de dekking al behoorlijk. Daar wordt met enthousiasme gewerkt aan verdere uitbreiding. Iedereen kan meedoen, maar dat gebeurt niet altijd met de vereiste professionaliteit. Steeds meer mensen kopen een repeater, zetten een antenne op hun balkon en experimenteren, maar vergeten dat die bij een stroomstoring uitvalt als hij op het stroomnet is aangesloten. Dat leidt eerder tot verstoring dan tot verbetering van het netwerk.’
MeshCore is een Britse vinding, dus niet Chinees en gebaseerd op betaalbare apparatuur. Een node kost ongeveer 45 euro, een professionele repeater op zonnestroom circa 150 euro. Aan het gebruik zijn verder geen kosten verbonden. MeshCore is gebaseerd op open source, zodat iedereen aan verbeteringen kan werken. Het bereik is het grootst wanneer antennes op hoge punten worden geplaatst, met vrij zicht en zonder belemmering door bebouwing. Hoe hoger, hoe groter het bereik. Deze week werd het netwerk uitgebreid met een antenne op het gebouw van de Universiteit van Wageningen. In Hoek van Holland staat inmiddels een installatie op het kuststation. Op Terschelling staat een repeater op een hoog punt, waarmee volgens De Jong alle Waddeneilanden nu over een eigen noodcommunicatievoorziening beschikken.
Voor wie wil meedoen aan experimenteren: MeschCore heeft al een behoorlijke spreiding, maar is technisch en qua gebruiksvriendelijkheid nog in ontwikkeling. Mocht je iets voelen voor deelname aan een Gooische Meshcore-community die bijdraagt aan de ontwikkeling van dit schaduwnetwerk tbv media en journalistiek, maar ook voor andere doeleinden, stuur dan een mailtje aan bertklaver@gmail.com of meld je op MeshCore aan als deelnemer aan het kanaal #medianetwerk.
Daar had je vroeger de zendamateurs voor.. herinnerd zich iemand trouwens nog t Kermit systeem
Van KPN? En het ontstaan van de wifi-hotspots
Of t pager-netwerk van destijds