Netflix en andere streamingdiensten gebruiken ontwerpkeuzes die kijkers stimuleren om langer door te kijken. Dat blijkt uit meerdere universitaire onderzoeken uit 2022, 2025 en 2026 naar binge-watching, autoplay en aanbevelingsalgoritmes.
Uit onderzoek van de University of Chicago uit 2025 blijkt dat de autoplay-functie van Netflix een duidelijke invloed heeft op kijkgedrag. Deelnemers die autoplay uitschakelden, keken gemiddeld minder lang en namen meer tijd tussen afleveringen. Volgens de universiteit keken zij gemiddeld zo’n 18 minuten minder per sessie. In de onderliggende studie wordt autoplay besproken als een vorm van “attention capture”: een ontwerpkeuze die gebruikers subtiel langer op het platform houdt.
Ook Nederlandse onderzoekers keken naar dit fenomeen. Aan de Universiteit van Amsterdam onderzochten Cynthia A. Dekker en Anna Tverdina in 2025 hoe gebruikers functies als aanbevelingen, autopreview en autoplay ervaren. Hun studie, gepubliceerd in Acta Psychologica, stelt dat streaminginterfaces gebruikers kunnen nudgen richting binge-watching. Opvallend is dat kijkers die graag bingewatchen deze functies minder snel als manipulatief ervaren en juist vaker als handig zien.
De Universiteit Utrecht publiceerde in 2025 eveneens onderzoek naar Netflix-gebruik in Nederland. Karin van Es en Dennis Nguyen analyseerden kijkdata die door 126 Nederlandse Netflix-abonnees waren gedoneerd. Hun conclusie is dat binge-watching veel voorkomt, maar ook diverser en minder eenduidig is dan vaak wordt aangenomen.
Eerder onderzoek uit 2022 in BMC Public Health keek naar de vraag of binge-watching verslavende kenmerken kan hebben. De onderzoekers vonden bij sommige kijkers signalen als controleverlies, schuldgevoel en conflicten met dagelijkse verplichtingen. Tegelijkertijd benadrukken wetenschappers dat binge-watching niet automatisch gelijkstaat aan een verslaving.
De onderzoeken laten gezamenlijk zien dat de verslavende werking van Netflix niet alleen in de series zelf zit, maar ook in de manier waarop het platform is ontworpen. Autoplay, gepersonaliseerde aanbevelingen en automatische previews verlagen telkens de drempel om nog één aflevering te kijken.
WAARDEER DIT ARTIKEL!
Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage, dan kan dat. Zo help je onafhankelijke mediajournalistiek in stand houden.
