Nederland stopt voorlopig nog niet met FM-radio. Volgens de huidige uitzendvergunningen blijven landelijke FM-frequenties in ieder geval beschikbaar tot 2035. Daarmee is er op korte termijn geen sprake van een volledige uitschakeling van FM, ondanks de verdere digitalisering van het radiolandschap via DAB+.
Eerdere beleidsverkenningen hielden rekening met een mogelijke FM-afschakeling tussen 2027 en 2032, maar de overheid heeft ervoor gekozen om FM-vergunningen langer door te laten lopen. Daarmee wil het kabinet luisteraars en omroepen meer tijd geven om de overstap naar digitale radio geleidelijk te maken. Een definitieve einddatum voor FM is op dit moment nog niet vastgesteld.
Nood- en rampenzenders blijven beschikbaar
Ook in het geval van toekomstige veranderingen aan het FM-net blijft de noodradiofunctie gewaarborgd. In Nederland fungeren de regionale publieke omroepen als officiële rampenzenders. In noodsituaties kunnen zij via de ether informatie verstrekken over wat er aan de hand is en welke maatregelen burgers moeten nemen.
Daarnaast zet de overheid steeds sterker in op NL-Alert, het mobiele waarschuwingssysteem dat via het cell broadcast-netwerk berichten verstuurt naar mobiele telefoons. Dit systeem werkt onafhankelijk van internetverbindingen en vormt een belangrijke aanvulling op radio-uitzendingen.
Advies aan burgers
De overheid blijft burgers adviseren om in het noodpakket een radio op batterijen of accu op te nemen, bij voorkeur geschikt voor zowel FM als DAB+. Zo blijft informatievoorziening mogelijk bij stroomuitval of netwerkstoringen.
Digitale toekomst, maar geen haast
Hoewel DAB+ steeds belangrijker wordt voor radiodistributie, onderstreept het beleid dat FM nog altijd een cruciale rol speelt in bereik, betrouwbaarheid en crisiscommunicatie. De overstap naar volledig digitale radio zal daarom pas plaatsvinden wanneer bereik, gebruik en maatschappelijke randvoorwaarden dat toelaten.
Voorlopig blijft FM-radio dus een vaste waarde in het Nederlandse medialandschap – ook als vangnet in noodsituaties.
| De waarde van FM |
| De relevantie van FM in het huidige radiolandschap kenmerkt zich door een opvallende spanning tussen economische waardering en daadwerkelijk luistergedrag. De strategische noodzaak van de analoge ether werd twee jaar geleden nogmaals onderstreept, toen commerciële radiobedrijven gezamenlijk maar liefst €152,8 miljoen investeerden om landelijke FM- en bijbehorende DAB+-frequenties voor twaalf jaar veilig te stellen. Ondanks deze forse kapitaalinjectie is de dominantie van FM echter tanende ten gunste van digitale alternatieven; in mid-2025 verliep nog ongeveer 28,4% van de totale luistertijd via de FM-band. Dit cijfer illustreert dat FM, hoewel krimpend in volume, door de industrie nog altijd als een onmisbaar fundamenteel bereikskanaal wordt beschouwd om de massamarkt te bedienen tijdens de digitale transitie. |
WAARDEER DIT ARTIKEL!
Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage, dan kan dat. Zo help je onafhankelijke mediajournalistiek in stand houden.
NPO Radio 5 behaalde recent met de uitzending van de Evergreen Top 1000 een record met een luistertijdaandeel van 13,5%. Daarmee was NPO Radio 5 de best beluisterde zender van Nederland. En is niet te horen op FM.
Bij mij zit de fm zo vol dat het een groot stoor en ruis is geworden, niet meer luisterbaar.
Ben overgegaan op Dab ( met buiten antenne ) en ontvang 160 zenders kraak helder zonder storing en ruis.
Fm is ouderwets en mag van mij uit.
Genoeg auto’s die geen dab hebben. Goed dat ze fm nog houden
‘De roverheid’ adviseert maar een eind weg maar met die argumenten blijf je maar achter de feiten aan lopen en het vertragen van de digitalisering. Nu weer met het smoesje met de propaganda dat FM toegankelijk moet zijn voor ‘noodsituaties’. Goed verhaal, lekker kort maar niets mee te maken!
De roverheid!
Hij is mooi Marcel 🙂
De middengolf is helaas “afgebroken”. Met 1 zender bestrijk je het hele land. En met FM heb je veel meer zenders nodig. En zijn landen die de AM weer in ere herstellen.
Met DAb heb je nog veel meer zenders nodig. En die moeten dan allemaal een noodgenerator hebben als het om calamiteiten zenders gast . En een stabiele verbinding met de studio.
Vgl MG, 1 zender, een generator en een noodstudio er meteen naast en je bent klaar voor het hele land.
@RuudTX, Eén probleem: bijna niemand heeft nog een middengolf-radio…
Veel mensen weten niet dat ze MG hebben
Het zit gewoon op de FM radio, je moet alleen een knop indrukken.
Het zat zelfs op wat oudere DAB ontvangers.
Ik heb hier een autoradio met DAB en zelfs de nooit gebruikte L band die was bedoeld voor lokale omroep.
Daarop ook FM en Middengolf, ja zelfs Lange Golf.
Alle transistor radioos met FM hebben ook MG.
Alleen in Electrische auto, s zit geen AM.
Als de stroom uitvalt dan hebben fm zenders ook niet zo veel nut meer. Tenzij ze de beschikkingen hebben van nood aggregaten, maar hoe lang gaat dat mee? Welke zenders hebben dat? En wordt dat getest?
Er zal wel weer een dik rapport geschreven worden na de eventuele oorlog over hoe we het allemaal beter hadden kunnen doen. En geruisloos in een Russische la verdwijnt.
Het is allemaal bang makerij.
Ik heb een Hamradio en op frequentie 433,250 kan ik met de hele regio communiceren, dus laat de Russen maar komen 😉
Als de Rus komt is een vd eerste maatregelen een verbod op amateur of Ham radio. Die mag je meteen inleveren.
Eens met de strekking dat de radio als medium onmisbaar blijft, of dat nu via FM is voor noodsituaties of digitaal voor het dagelijks gemak. Juist omdat de digitalisering de komende jaren alleen maar doorzet, is een goed online overzicht essentieel. Ik gebruik zelf op mijn werk bijna dagelijks de site: http://www.radiozenders.fm om snel te schakelen tussen alle stations; ideaal voor wie de betrouwbaarheid van de vertrouwde zenders wil combineren met het gemak van online luisteren.
Eens met de strekking dat de radio als medium onmisbaar blijft, of dat nu via FM is voor noodsituaties of digitaal voor het dagelijks gemak. Juist omdat de digitalisering de komende jaren alleen maar doorzet, is een goed online overzicht essentieel. Ik gebruik zelf vaak de website Radiozenders.FM om snel te schakelen tussen alle stations; ideaal voor wie de betrouwbaarheid van de vertrouwde zenders wil combineren met het gemak van online luisteren.
Geloof mij er is niks beter dan analoge Fm zenders dat dab is een groote flop.
Fm is betrouwbaar.
Fm verdwijnt nooit
Techniek hou je niet tegen.
Internet radio met o.a. radio.garden als kanjer van een
opvolger van de klassieke (FM/LW/MW/SW wereld) ontvanger
maar zonder de storingen of gepiel met antennes en tijden,
met stations naam en plaats en waaar gesitueerd op een
roteerbare gwereldbol met een superieur geluid in stereo/
Podcasts/Streaming platforms, inclusief de gratis versie
van Spotify/DAB+ in elke nieuwe auto/Internet Radio via
Smartphone/Internet Radio en DAB+ zit op bijna elke moderne
portable en Hifi Streaming Device/Smartspeakers/Radio via
digitale TV/Analoge aangeleverd signaal via de kabel is
compleet geschiedenis/Ook het luisteren naar CD en vinyl
zitten in de lift ten opzichte van luisteren naar FM radio.
Samen winnen deze dingen steeds meer terrein op FM, maar
vooral Internet Radio en DAB+ daar helpt: gratis uit de
lucht te pikken, en bij sterke ontvangst in stereo met
RDS en nauwelijks ruis, werkelijk geen moedertje lief aan.
Alhoewel FM er nog warmpjes bij zit, toch zal het de kant
op gaan van AM als meer dan 80% digitaal luistert.
Nog geen 0,1 % van de Nederlanders luistert nog AM.
Denk dat zelfs Satelliet radio het beter doet als AM.
Met de opkomst van FT8 en POTA zie je dat de DX-wereld
niet per se krimpt, maar compleet verandert.
De uitfasering van de AM in Europa is in een vergevorderd
stadium: op de LW zit al niets bruikbaars meer. Op de MW zit
slechts in sommige plaatsen in Nederland één lokale Low Power
AM zender met licentie, die zoals een LPAM betaamd, slechts
een werkelijk goede ontvangst lokaal waarborgt.
Als noodradio-alternatief in het geval dat internet en DAB+
wegvalt, heeft FM nog wel een functie samen met NL-Alert,
dat nog meer plaatselijk werkt dan regionale FM.
Bovendien verbruikt FM ontvangst veel minder batterij/
accu/zonnepaneel/hand dynamo stroom vergeleken met een
DAB+ radio -die veel digitaal te berekenen heeft-
wat ook het verschil kan maken in nood.
AM noodradio ongein in Nederland met 97% DAB+ en FM dekking.
Een enkele centrale AM mast uitschakelen legt direct een heel
landsdeel plat. Een sterke AM-zender vraagt honderden kilowatts
tot megawatts aan vermogen, wat uit economisch en praktisch
oogpunt moeilijker is te bufferen bij stroomuitval.
Regionale omroepen hebben minder zendvermogen nodig en
zijn beter te voorzien van generatoren of accu back-ups.
Meerdere kleinere regionale FM en/of DAB+ zendmasten
zorgen dat een uitval lokaal blijft of op te lossen is.
De moderne Nederlandse leefomgeving maakt AM-ontvangst binnenshuis
bijna onmogelijk. De middengolf en kortegolf zijn extreem gevoelig
voor storingen. De enorme opkomst van zonnepaneel-omvormers,
LED-verlichting, laadpalen en slecht afgeschermde adapters zoals
computervoedingen zorgt in Nederlandse woonwijken voor een
constante ‘muur’ van ruis.
Kortom je geen hebt geen vijandelijke stoorzenders nodig.
Wel dringen AM-golven (zoals middengolf, door hun lage
frequentie en lange golflengte) fysiek een stuk beter door
dik beton, muren en de grond -als je bij voorbeeld in een
diepe kelder schuilt- dan de hogere frequenties van FM en DAB+.
Ze hebben gewoon minder moeite met zware constructies,
al is de geluidskwaliteit lager en met meer ruis.
Je kunt zelf heel makkelijk een kristalontvanger bouwen.
Dit is een eenvoudige AM radio die geen stroom of batterijen nodig
heeft. Het geluid komt direct uit de energie van de radiogolf.
Je hebt er slechts een paar onderdelen voor nodig.
Vrijwel iedereen heeft FM in de auto of een radio in huis
met minimaal FM die buiten het stroomnet om kan werken.
Bovendien hebben veel moderne radio’s geen AM meer aan boord.
Voorbeeld, mijn portable hybride radio een Sangean WFR-28BT uit
2022 heeft Wi-Fi/Internet Radio/Spotify Connect/Cloud Music/DAB+/
FM-Stereo/RDS/Stereo enkel via hoofdtelefoon/Bluetooth/Aux In/
Line Out/Voorkeuzezenders/Klok/Wekker/Snooze functie/Personal
Equalizer/2,4 inch TFT Lcd-kleurenscherm/Netvoeding en opladen
batterijen in het toestel… alle fratsen dus (behalve een
externe antenne en USB aansluiting :o) en AM.
Zeggen en schrijven mis ik hierdoor slechts één zender, een zeer
fijne lokale AM zender op 828kHz radio die niet op eeen andere
manier te beluisteren is, daar hou ik mijn Hifi Stereo tuner dus
voor, verder zit er niets exclusief luisterbaar op de LW en MW meer,
binnenshuis in de stad enkel gekraak, piep en bromgeluiden.
Waar ik woon bied de ether via DAB+ enkel Nederlandse zenders,
de FM veel minder Nederlandse maar ook wat Belgische, zij het in
veel duidelijk mindere kwaliteit: gevoelig voor ruis, kraken en
storingen door gebouwen of het weer, toch fijn in geval van nood
en dan is het gemis van stereo en RDS peanuts.
Ik heb de analoge afstemschalen van FM en AM al in de vroege
jaren 80 vaarwel gezegd (ik zweer bij digitale uitlezing en
Phase-Locked Loop afstemming). FM zal geen uitzondering worden.
Tips:
– radio.garden bied op internet gratis meer dan 40,000 live radio stations
aan te klikken op een roterende wereldbol, een Nederlandse uitvinding!
– https://oorboekje.nl/
– Als je ook in of rond Tilburg woont: MW 828 kHz di t/m zo
van 10.00 t/m 22.00 (dit radioprogramma is niet te streamen):
dit is hun site https://chx.nl/programmaoverzicht/
Dab+ is gewoon waardeloos. Het signaal valt binnen om de haverklap weg. In had een aantal dab radio’s, maar heb de hele zooi opgedoekt naar de kringloop. Ik luister nu via internet en een onbeperkte databundel. Werkt veel beter!
Dab+ Is nu al dood!