Koning van de Maas tilt regiodrama naar hoger niveau

Vijf regionale omroepen gingen RTV Rijnmond voor, maar nu heeft ook Rotterdam zijn eigen soap. En als je hem vergelijkt met andere regiodrama's, hoeft de Maasstad zich zeker niet te schamen. De Van Brienenoordbrug, de Sint Laurenskerk en de prachtige skyline van de Maasstad, voor de rechtgeaarde Rotterdammer moet Koning van de Maas alleen al om visuele redenen aantrekkelijk zijn om naar te kijken.

Daar waar andere soaps zich meestal afspelen in studio's, ruik je in deze soap het touw en teer van de haven, voel je de wind op het tochtige Weena en proef je het bier in havenkroeg Chez Nellie. Aan Koning van de Maas komt zo goed als geen decor te pas en dat is uniek in het genre.

Voor deze filmische stijl tekent filmregisseur Karim Traïda, die onder meer De Poolse bruid en Eilandgasten op zijn naam heeft staan. ‘Ik ken het begrip soap niet', vertelde hij op de premièreparty in het Rotterdamse restaurant Engels. ‘Ik ga uit van mijn eigen visie, en als ik kan werken met goede acteurs en er is sprake van een spannende verhaallijn kan er weinig mis gaan.'

Doorgewinterd

Op doorgewinterde acteurs mag Koning van de Maas zeker rekenen: Aat Ceelen, Bruni Heinke, Loes Luca. Een dergelijke cast geeft meteen al een heel ander niveau dan bijvoorbeeld het Twentse plattelandsdrama Van jonge leu en oale groond, dat  voornamelijk werd gedragen door één man: Herman Finkers. Werd, want de cabaretier, heeft inmiddels gedesillusioneerd afstand genomen van zijn geesteskind, dat in zijn ogen is afgezakt naar amateuristisch peil.

Ook in Koning van de Maas zijn niet alle spelers beroepsacteur. In sommige gevallen is dat geen probleem. Zangres Frédérique Spigt (kroegbazin Nellie Funhoff ) etaleert een naturel acteertalent, dat vooral haar eigen karakter lijkt te weerspiegelen: recht voor z'n (Rotterdamse) raap, hartelijk en lesbisch, alhoewel dat laatste gegeven in de serie niet tot op de bodem wordt uitgewerkt. Bij de wat jongere spelers, onder wie Floor van Waardenberg (Bobby Koning), kan nog het nodige worden bijgeschaafd aan acteervermogen.   

Beter

Scenarioschrijver Rogier Proper vindt zijn nieuwste schepping beter dan Goede tijden, slechte tijden, een soap die overigens ook uit zijn koker komt. Bruni Heinke, die in de reeks de personal assistent van selfmade havenbaron Jaap Koning (Aat Ceelen) speelt, liet zich in Engels in dezelfde zin uit. ‘GTST was zeker in de begintijd zo slecht dat ik er nauwelijks naar durfde te kijken.' Volgens haar was dat vooral te wijten aan het feit dat in die serie, waarin zij gedurende vijf jaar Helen Helmink speelde, ‘iedere week een andere regisseur' optrad, terwijl Koning van de Maas op één regisseur mocht bouwen.

Waarin de Rotterdamse soap lijkt op zijn broertjes in andere regio's is het beperkte budget: 36.000 euro per aflevering, ongeveer eenderde van wat in Hilversum op dramagebied gebruikelijk is. De serie moest door de geldschaarste zeer snel worden opgenomen: elke dag vijftien minuten screentime, ofwel één aflevering in twee dagen. De haast is hier en daar aan het eindproduct af te zien. Zo zitten de figuranten - in elk geval in de aan de pers voorvertoonde delen één en twee - als etalagepoppen aan de bar: niet bewegend, niet pratend. Ook de montage is soms onduidelijk en slordig. Jaap Junior Koning (geloofwaardig gespeeld door Dragan Bakema) laat zich wel heel snel ompraten om tóch een eigen parlevinkersbedrijfje te beginnen met zijn vriend Aziz (Fouad Mourigh). Het opnemen ging klaarblijkelijk niet alleen voor de acteurs te snel, maar ook voor de kijkers. En dat is jammer.

Trots

Directeur Eric Wehrmeijer van RTV Rijnmond toonde zich op het premièrefeest hoe dan ook een trotse mediatycoon. ‘Het is voor een regionale omroep heel belangrijk om een eigen soap uit te zenden, want het zijn, zo is in andere regio's gebleken, ware kijkcijferkanonnen. Ook is het een middel om jongere en allochtone kijkers aan je te binden.'   

De reden dat RTV Rijnmond zo laat komt met een eigen drama - na Friesland, Twente, Limburg, Utrecht en Groningen - is dat de omroep een bijna-faillissement (in 2003) achter de rug heeft en een verhuizing. Bovendien heeft het heel wat voeten in aarde gehad om het benodigde bedrag van pakweg een half miljoen euro bij elkaar te krijgen. ‘Hier zit geen cent van RTV Rijnmond in. Het gaat allemaal om extern geld', aldus Wehrmeijer, die er fijntjes aan toevoegde dat hij nog steeds op 50.000 euro van de gemeente Rotterdam zit te wachten.

Een belangrijke geldschieter was de Foreign Media Group, die als voorwaarde stelde dat in elke aflevering een muzikant zou optreden. En zo worden alle dertien delen van Koning van de Maas afgesloten met een show van een Rotterdamse artiest: van Fred Piek, tot Lee Towers, tot Joris Lutz. Regiodrama, je moet er wat voor over hebben.     

Willem Pekelder

Koning van de Maas, vanaf 30 maart elke zondag om 17.15 uur bij RTV Rijnmond