‘Als opkomen voor minderbedeelden links is, zijn wij links’

De IKON staat net als de andere publieke omroepen voor grote veranderingen. IKON en ZvK zijn opgegaan in één stichting, er zijn plannen om te fuseren met NCRV, KRO en RKK en het budget wordt zo ongeveer gehalveerd. Vooral dat laatste steekt, maar Margje de Koning, sinds 2005 hoofd Televisie en nu hoofd RTV en Internet van de IKON, zit niet bij de pakken neer.

‘Vooral die extra bezuiniging voor de 2.42-omroepen, 7 miljoen euro meer dan de 6 miljoen die de Boston Consulting Group had berekend, is verschrikkelijk, echt een dreiging’, zegt De Koning over de toekomst van de IKON. ‘De voorgenomen fusie met NCRV, KRO en RKK zie ik met vertrouwen tegemoet. Het zijn natuurlijke partners voor ons, zeker de NCRV. Ik ben niet bang dat er voor ons geen ruimte zou blijven, de merknamen blijven vooralsnog  bestaan. Maar die bezuiniging, daar kan ik van wakker liggen. De gevolgen zijn nog niet precies duidelijk, maar het staat wel vast dat dit veel arbeidsplaatsen gaat kosten, net als zendtijd en programma’s. Ik denk dat we meer internationaal moeten gaan denken, dat heb ik ook al tegen de mensen van onze documentaire afdeling gezegd. Op zichzelf is dat trouwens geen ramp, ik vind dat we een venster op de wereld moeten bieden. De veranderingen die we doormaken, zijn niet alleen bedreigingen. Ze bieden ook kansen om nieuwe mogelijkheden te benutten en om samen met anderen meer voor elkaar te krijgen.’

DNA

Strijdbaar is ze, ook naar de politiek toe. Want het huidige politieke klimaat baart haar nog grotere zorgen dan de bezuinigingen. ‘Natuurlijk realiseren we ons dat we mee moeten in de bezuinigingsrondes, al is de bezuiniging op de 2.42-omroepen, nogmaals, exorbitant hoog. Maar wat me in het hele proces nog meer zorgen baart is, dat politieke partijen invloed willen gaan uitoefenen op de inhoud van onze programmering, zonder dat iemand in Den Haag daar iets tegenin brengt.’ De hele publieke omroep heeft de afgelopen tijd in de politieke arena onder vuur gelegen, maar de IKON misschien wel het meest, waarbij persoonlijke aanvallen op onder andere IKON-presentator en oud-politicus Paul Rosenmöller niet werden geschuwd. De Koning windt zich daarover op. ‘Het is kwalijk dat de PVV zoiets doet en je zou verwachten dat het CDA zijn stem hiertegen harder zou laten horen.’

Een deel van de politiek verwijt de IKON dat de programma’s niet expliciet kerkelijk zijn. De Koning: ‘Wij worden gecontroleerd door een grote groep kerken, maar van hen horen wij deze kritiek niet. Die komt met name van de PVV, dat vind ik fascinerend. Wij zouden tot de linkse kerk horen? Ja, wij komen op voor minderbedeelden. Als dat links is, is de bijbel ook links. In het omroepbestel zitten verder bijvoorbeeld WNL en PowNed, die kant is ook vertegenwoordigd, en de TROS is er voor het familiegevoel. Dat is juist zo mooi aan het bestel. De PVV is tegen aandacht voor moslims, in tegenstelling tot de kerken. Wij geloven in samenleven, elkaar ontmoeten. De multiculturele samenleving is een verrijking. Het is onze opdracht als IKON om grote thema’s die ook in onze kerken spelen, als vergeving, hoop, opkomen voor zwakkeren en elkaar ontmoeten te vertalen in programma’s. Dat DNA zie je in al onze programma’s terug. Wij willen een levensbeschouwelijke luis in de pels zijn en vanuit de maatschappij opereren. Als je dat zou beperken tot het registreren van een kerkdienst, wat we overigens óók doen, zou dat erg eendimensionaal zijn.’

Meerwaarde

‘De IKON is één van de oudste geëngageerde omroepen’, zegt de Koning. ‘Wij hebben een eigen traditie. Emotie-tv, waarvan je nu zo veel voorbeelden ziet, heeft z’n wortels bij ons. Denk aan het werk van Wim Koole, onze vroegere directeur, en aan de Geloof, Hoop en Liefdeshow met Wim Neijman. We hebben voor onze programma’s veel erkenning gekregen en allerlei prijzen gewonnen, zoals vorig jaar nog de Erasmus EuroMedia Award voor de tv-serie LUX en de Prix Europa Iris voor de documentaire Liefdeswinter. We gaan samen met NCRV, KRO en RKK, maar ieder houdt zijn eigen profiel, kan zijn eigen accenten leggen. Het is een bundeling van krachten, die extra mogelijkheden oplevert. Overigens werken we al jaren samen met andere omroepen, zo participeren we in Holland Doc, in OBA Live en in Gesprek op 2. Ook daarin zie je dat venster op de wereld terug. Dat heeft echt een meerwaarde.’

Bas Nieuwenhuijsen

Foto: Bettina Traas